TRANG WEB MINH TRUNG XIN CHÀO ĐÓN CÁC BẠN!

MÃ ĐÁO THÀNH CÔNG!

CÁO TẬT THỊ CHÚNG

Nhấn vào đây để tải về
Hiển thị toàn màn hình
Báo tài liệu có sai sót
Nhắn tin cho tác giả
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn: St
Người gửi: Đào Minh Trung (trang riêng)
Ngày gửi: 14h:11' 26-11-2010
Dung lượng: 95.0 KB
Số lượt tải: 3
Số lượt thích: 0 người
Cáo Tật Thị Chúng
春去百花落 Xuân khứ bách hoa lạc 春到百花開 Xuân đáo bách hoa khai 事逐眼前過 Sự trục nhãn tiền quá 老從頭上來 Lão tòng đầu thượng lai 莫謂春殘花落盡 Mạc vị xuân tàn hoa lạc tận 庭前昨夜一枝梅 Đình tiền tạc dạ nhất chi mai.

Suy ngẫm về bài kệ "Cáo tật thị chúng" của Thiền sư Mãn Giác
Ngược dòng thời gian, lật lại những trang sử hào hùng của dân tộc vào thời đại Lý Trần, một thời đại vàng son của tổ quốc, cũng là giai đoạn hưng thịnh nhất của đạo Phật.
Vào thời đại Lý Trần, Phật giáo được xem như là quốc giáo, từ vua quan đến dân chúng đều tu học theo giáo pháp của chư Phật, có được nhiều vị thiền sư chứng ngộ uyên thâm giữ gìn và truyền thừa giáo pháp của chư Phật. Thông thường, trước khi lìa bỏ xác thân, xa rời cõi đời huyễn mộng, chư vị thiền sư đều để lại cho đời một bài thi kệ, đấy là lời sách tấn cuối cùng, lời di huấn cuối cùng của quý Ngài đối với chúng đệ tử và cũng là thể hiện sự chứng đạt chân lý của tự thân. Lời kệ nào cũng cao thâm, vi diệu, câu kệ nào cũng chuyển tải chân lý cuộc đời. Nhưng không hiểu tại sao, đã gấp sách lại rồi mà hình ảnh "đêm qua sân trước một cành mai" trong bài "Cáo tật thị chúng" của Ngài Mãn Giác cứ hiện ra trong tâm trí con khiến con ưu tư mãi. Nay con xin Ngài cho con được mạo muội tỏ bày suy nghĩ của một kẻ "mông học" về bài kệ "Cáo tật thị chúng" của Ngài.
Vừa đọc qua câu kệ:
"Xuân khứ bách hoa lạc
Xuân đáo bách hoa khai”.
(Xuân qua trăm hoa rụng
Xuân đến trăm hoa cười).
Người đọc đã bắt gặp nơi đây một sự khác thường. Bởi chúng ta thường nhắc đến sự tươi đẹp, huy hoàng trước khi nhắc đến sự tan tác, chia lìa. Điều này cũng dễ hiểu thôi, vì ai cũng ưa thích, ham muốn cái đẹp, trân quí sự hoàn mỹ chứ không ai muốn nhắc đến sự rủi ro, sự không hoàn thiện,... Ở đây, Ngài Mãn Giác đã đảo lộn qui luật đó. Ngài đã nói đến sự “lạc” (rụng) trước khi nhắc đến sự “khai” (nở). Hai câu kệ đã diễn tả một sự thật của tự nhiên: Xuân qua thì muôn hoa tan tác, rụng rời; xuân đến thì muôn hoa khoe sắc nở thắm. Sự thật này đã trở thành một quy luật chung của vũ trụ và đi vào trong sâu thẳm cõi lòng của mỗi người. Ngài Mãn Giác đã diễn tả một cách trái ngược như thế phải chăng Ngài muốn nhắn nhủ với mọi người rằng: Nếu đã có xuân đến thì phải có xuân qua, đấy là qui luật vận hành của vũ trụ. Con người phải sống làm sao để có thể giữ được lòng mình bình thản trước sự thịnh suy của cuộc đời khi chúng đến với mình.
Trở lại với hiện thực của cuộc sống, Ngài nhận thấy:
"Sự trục nhãn tiền quá
Lão tùng đầu thượng lai".
(Trước mắt việc đi mãi
Trên đầu già đến rồi).
Sự đời cứ thế trôi qua trước mắt người, ngày lại qua đêm, đêm lại nối ngày. Biết bao nhiêu cuộc đổi thay, bao nhiêu lần bãi bể hoá thành nương dâu. Đa số mọi người đều bị cuốn vào dòng chảy của cuộc đời, mãi chạy theo sự xoay vần của ngoại cảnh, bị ngoại cảnh chi phối. Chúng làm hoa cả mắt, loạn cả tâm, đến nỗi quên mất chính mình. Trong cuộc đời có mấy ai làm chủ được bản thân, nhìn vào sự biến chuyển đang diễn ra trên tấm thân của mình trong từng phút, từng giây. Cho nên Ngài đã đánh thức: "Lão tùng đầu thượng lai"- Trên đầu già đền rồi. Hãy nhìn lại trên đầu của mình, tóc đã điểm bạc, tuổi già đã đến rồi đó, phải chấm dứt ngay những cuộc rong ruổi theo cảnh phù du bên ngoài, trở về lo cho tự thân của mình, nuôi dưỡng thân tâm của mình bằng chất liệu từ bi và công phu tu tập thiền định, rèn luyện cho mình một nếp sống đạo đức, thấm đượm tình người. Không nên đợi đến tuổi già mới học đạo, mới tu dưỡng tâm tánh, bởi lúc về già thì thân thể suy nhược, tinh thần sút kém, trí óc không còn như lúc mạnh khoẻ trước đây nữa. Và "không thể có một tinh thần mạnh mẽ trong một thân thể suy nhược". Lúc về già, dù có cố gắng đến bao nhiêu thì cũng khó lòng đạt được mục đích, vì đến lúc đó thì "lực bất tòng tâm". Hơn nữa, cổ đức cũng đã từng dạy rằng:
"Mạc đãi lão lai phương học đạo
Cô phần đa thị thiếu niên thân".
(Chớ đợi tuổi già mới học đạo
 
Gửi ý kiến